Sociaal werkers in Welzijn
Mensen met een missie
Hoe dragen vrijwilligers van taalorganisaties bij aan de taalvaardigheid van mensen met een taalachterstand? Medewerkers van drie Utrechtse organisaties vertellen over wat zij doen. ‘Onze samenleving is heel talig ingericht.'
Gastcolumn Gebarentaal en anderstalige doven
Stelt u zich eens voor dat u en ik met andere mensen in een trein zitten om van plaats A naar B te komen. In de trein, die symbool staat voor onze samenleving, is toegankelijkheid tot taal en daarmee tot informatie cruciaal. Voor anderstalige doven is deze toegang vaak helemaal niet vanzelfsprekend.
Redactioneel – Het belang van taal
Voor veel mensen is taal iets vanzelfsprekends. Maar niets spreekt vanzelf. Sociaal werker van het jaar 2021 Nanneke Jager wees er al eerder op hoe talig de samenleving is. Veel meer mensen dan vaak gedacht wordt, hebben moeite om daarin mee te komen. Naar schatting 2,5 miljoen mensen hebben bijvoorbeeld problemen met lezen en schrijven. Brieven blijven daardoor ongeopend, mails worden niet gelezen, problemen stapelen zich op, mensen worden uitgesloten. Velen schamen zich daarvoor.
Een onderschat probleem
Het is een onderschat probleem in onze samenleving: naar schatting hebben ruim 2,5 miljoen mensen in Nederland moeite met basisvaardigheden als lezen, schrijven en/of digitale competenties. Het gaat zowel om mensen met een migratieachtergrond die Nederlands als tweede taal hebben, als om mensen die in Nederland geboren en getogen zijn en Nederlands als eerste taal hebben. De laatste groep is minder zichtbaar dan de eerste.
Taal als tegenmacht
In de periode dat ik docent social work was, gaf ik geregeld les met mijn collega Marjolein. Zij is meer dan ik in staat studenten bij hun nekvel te grijpen en hen dichtbij ogenschijnlijk kleine situaties te brengen.
De brede benadering van Welzijn op Recept. Het samenspel van huisarts en welzijnscoach
Femke Tijmstra is huisarts in huisartsenpraktijk De Vondel, een duopraktijk met 4700 patiënten in Veghel (gemeente Meijerijstadt). Binnen Welzijn op Recept werkt ze samen met Esther de Bie, sociaal werker en welzijnscoach bij ONS Welzijn. Sjef van der Klein is sociaal werker en basistrainer Welzijn op Recept bij het Landelijk kennisnetwerk Welzijn op Recept. Gerda van Beek interviewde het drietal.
Puzzelen met perspectief. Sociaal werk en de zorg
Landelijke akkoorden voor de oplossing van problemen in de zorg bevatten tendensen die hoogst relevant zijn voor het sociaal werk. Dat brengt risico's én kansen met zich mee, schrijven Lisbeth Verharen, Carla Kolner en Ard Sprinkhuizen. ‘Sociaal werkers moeten hierin proactief zijn en het initiatief naar zich toe halen.'
Het belang van individuele aandacht. Mantelzorgers met een migratieachtergrond
Mantelzorgers met een migratieachtergrond geven gemiddeld langer en intensievere zorg dan mantelzorgers uit de meerderheidspopulatie en maken minder gebruik van formele hulpbronnen. Om hen goed te kunnen ondersteunen, is het van belang zicht te krijgen op hun individuele ervaringen en persoonlijke situatie en weg te blijven bij aannames over ‘de onbegrijpelijke ander'.
‘Moeten we blij zijn met al die doorverwijzingen?’
Enkele jaren geleden zijn we in onze gemeente begonnen met Welzijn op Recept (WoR). Dat houdt in dat huisartsen en soms ook andere verwijzers iemand geen medicijnen voorschrijven, maar doorverwijzen naar een welzijnscoach. Vaak gaat het daarbij om mensen die geregeld bij de huisarts komen met vage klachten en waarvan de huisarts vermoedt dat er eigenlijk iets anders speelt, eenzaamheid bijvoorbeeld, of geen zinvolle dagbesteding hebben.
Socioloog Abram de Swaan. ‘Ik ben geïnteresseerd in dat wat niet gezegd wordt, maar er wel ís’
Abram de Swaan weet als geen ander zijn vakgebied te ontsluiten. Een gesprek over het blootleggen van verborgen gedachten, het verschil tussen empathie en sympathie, waarom samenleven ingewikkeld is en waarom hij zo blij is dat vrouwen 'het gedrag van kerels' niet langer pikken: 'Dat is mooi aan deze tijd.'
