Taal
Taal als tegenmacht
In de periode dat ik docent social work was, gaf ik geregeld les met mijn collega Marjolein. Zij is meer dan ik in staat studenten bij hun nekvel te grijpen en hen dichtbij ogenschijnlijk kleine situaties te brengen.
Een onderschat probleem
Het is een onderschat probleem in onze samenleving: naar schatting hebben ruim 2,5 miljoen mensen in Nederland moeite met basisvaardigheden als lezen, schrijven en/of digitale competenties. Het gaat zowel om mensen met een migratieachtergrond die Nederlands als tweede taal hebben, als om mensen die in Nederland geboren en getogen zijn en Nederlands als eerste taal hebben. De laatste groep is minder zichtbaar dan de eerste.
Redactioneel – Het belang van taal
Voor veel mensen is taal iets vanzelfsprekends. Maar niets spreekt vanzelf. Sociaal werker van het jaar 2021 Nanneke Jager wees er al eerder op hoe talig de samenleving is. Veel meer mensen dan vaak gedacht wordt, hebben moeite om daarin mee te komen. Naar schatting 2,5 miljoen mensen hebben bijvoorbeeld problemen met lezen en schrijven. Brieven blijven daardoor ongeopend, mails worden niet gelezen, problemen stapelen zich op, mensen worden uitgesloten. Velen schamen zich daarvoor.
Gastcolumn Gebarentaal en anderstalige doven
Stelt u zich eens voor dat u en ik met andere mensen in een trein zitten om van plaats A naar B te komen. In de trein, die symbool staat voor onze samenleving, is toegankelijkheid tot taal en daarmee tot informatie cruciaal. Voor anderstalige doven is deze toegang vaak helemaal niet vanzelfsprekend.
Mensen met een missie
Hoe dragen vrijwilligers van taalorganisaties bij aan de taalvaardigheid van mensen met een taalachterstand? Medewerkers van drie Utrechtse organisaties vertellen over wat zij doen. ‘Onze samenleving is heel talig ingericht.'
BOEKEN
Taalkracht gaat over de werking van de woorden die we gebruiken. Socioloog Christien Brinkgreve en andere schrijvers zien taalgebruik overal veranderen.
Straattaal Een internationaal fenomeen?
Maken sociaal werkers gebruik van straattaal? En zo ja, in hoeverre is dat een internationaal fenomeen? Jolanda Berends, Karin Landsbergen en Feruze Sarikas¸ zochten antwoord op deze vragen toen ze begin april de Social Work and Social Development Conference 2024 in Panama bijwoonden.
Weet je wel wat je zegt? Over de ethiek van het aanspreken
Sociaal werkers zijn spreekbuizen van een discours waarvan ze niet de auteur zijn, zegt Richard de Brabander. Ze zouden meer moeten stilstaan bij het ideologische karakter van de woorden waarmee ze cliënten aanspreken.
Taal en dossiervorming
In het sociaal werk is taal cruciaal. Niet alleen als contactmiddel, maar ook in geschreven vorm, onder meer bij verslaglegging en dossieropbouw. Beide moeten aan bepaalde beroepsstandaarden voldoen. Dossiervorming en werkinhoud vormen een onlosmakelijk duo, aldus Cathelijne Schouten.
Blauwdruk voor een nieuwe taal
Mounir Samuel schuwt geen enkel thema in zijn boek Je mag ook niets meer zeggen. Van gender-inclusieve toiletten en het cancelen van de cancelcultuur tot traumaporno en dementievriendelijke wijken: het komt allemaal aan bod en bij elk onderwerp maakt de auteur duidelijk wat het cruciale belang van taal is. In gesprek over een vlijmscherp, hoopvol en praktisch boek.
